Advertisements

5 bí quyết LUYỆN NÓI tiếng Nhật

Nhân dịp nhiều bạn tâm sự với mình về việc giao tiếp kém, mình chia sẻ một vài bí quyết mình đúc kết trong quá trình sử dụng tiếng Nhật trên 15 năm và trên 5 năm dạy học của mình.

Đương nhiên, bí kíp của mình đưa ra có thể hợp với mình và học trò nhưng có thể sẽ không hợp với bạn, tuy nhiên mình vẫn viết ra hi vọng có thể có ích cho ai đó.

 Bài này của mình hơi dài và chi tiết, mình cũng đưa ra những công cụ dễ tìm, dễ ứng dụng nhất.

Xem các bài về review khác để làm công cụ giúp luyện nói:

  1. 8 kênh Youtube review sách
  2. 3 App đọc sách
  3. 5 kênh Youtube nên xem
  4. 5 từ điển mạng nên dùng
  5. 8 trang facebook chính thống nên theo dõi
  6. 10 sách kĩ năng nên đọc
  7. 3 kênh Youtube của nghệ sĩ
  8. 5 trang xem phim Nhật miễn phí

Ⅰ. Bí kíp 1: “Bắt chước” mọi lúc mọi nơi:

Từ chuyên môn còn gọi cách này là Shadowing.

Shadowing là cách lặp lại khi người nói- người đọc vẫn đang nói, mình lặp lại liền từ 1-3 giây, cứ nói mà không cần hiểu, không cần suy nghĩ. Mục đích là cho miệng và tai mình QUEN với việc nghe nói theo giọng bản xứ. Cái này rất quan trọng, ảnh hưởng tới trình nghe hiểu của các bạn.

Có người nói: “Để nói giỏi thì cần đọc nhiều” mình thì nghĩ:

“Để nói giỏi cần nói nhiều cho quen miệng

Để nói hay cần đọc nhiều cho đủ tầm”

Các bạn để ý mấy em bé đang học nói, nhiều từ mấy bé không hiểu nhưng người lớn dạy gì cứ nói theo. Các bé từ 2-5 tuổi, chưa biết chữ nhưng vẫn biết nói là do ứng dụng vụ “bắt chước” này. Khi mình học ngoại ngữ thì cũng giống như mấy bé bắt đầu bập bẹ học nói, nên bắt chước người Nhật mọi lúc mọi nơi.

Công cụ : luyện bằng 50 bài hội thoại của Minnanonihongo

  • ** Cách luyện:
  • Học thuộc từ vựng, ngữ pháp của từng bài trong cuốn Miina :

Vì lúc này bạn vẫn còn thiếu từ vựng nên mình khuyến khích bạn nên học từ vựng, ngữ pháp

  • Nghe 1 đoạn hội thoại trên 10 lần và bắt chước y chang
    • Nghe lần 1: để hiểu trình độ bản thân. Nghe cả đoạn hội thoại, để ý những chỗ mình chưa hiểu, ghi chú ra mà ko dừng đoạn hội thoại. Tuyệt đối không bấm dừng giữa chừng
    • Nghe lần 2: để học từng câu, thuộc từ vựng và cách nói của từ vựng đó. Tra từ vựng, ngữ pháp và nhại lại từng câu. Học thuộc tất cả từ vựng, ngữ pháp mình chưa hiểu
    • Nghe lần 3: để luyện ngữ điệu. Lặp lại từng câu cho đúng ngữ điệu, phát âm
    • Nghe lần 4 trở lên: để luyện sự thuần thục

Nghe làm sao mà có thể tự nói mà không cần nghe đoạn hội thoại nữa là đạt.

Ⅱ. Bí kíp 2: NÓI “Thuộc lòng” còn hơn cháo:

Có bạn nào lâm vô tình trạng khi nghe người Nhật nói thì mình hiểu nhưng “rặn” hoài không ra không?

Đó là do bạn chưa “thuộc làu làu” và kém phản xạ

Mỗi ngày nên luyện phản xạ từ 30 phút – 2 tiếng

Phản xạ được rèn luyện qua quá trình thuộc làu những gì mình nói đi nói lại, khi đủ ăn sâu vào tiềm thức thì có thể nói bật ra 1 cách tự nhiên

Một câu để có thể trở thành phản xạ thì mình nghĩ bạn nên nói hơn 100 lần và cố gắng nói mỗi ngày.

Mình chia sẻ một vài cách tự luyện của mình, từng ứng dụng cho bản thân và học trò thấy hiệu quả

1/ Công cụ 1: luyện bằng sách

2 cuốn sách mà mình khuyến khích luyện là Shadowing và Nameraka kaiwa

Cuốn mình thường cho học trò luyện là Shadowing

Các bạn có thể mua sách về học, hoặc lên Youtube tra cứu từ khoá là sẽ ra

Mình khuyến khích các bạn nên luyện từ sơ cấp để có khả năng phản xạ trước để tự tin mà học lên   

  • Cách luyện: theo sách Shadowing sơ cấp

Sách này chia 1 section thành khoảng 10 đoạn hội thoại ngắn giữa 2 người, 1 đoạn hội thoại chỉ có khoảng 2 câu

  1. Nghe lần 1: Nghe cả đoạn hội thoại để hiểu trình độ bản thân

Nói nhái theo ngay sau khi nghe. Nghe được từ nào nói từ đó, đoạn nào nói đoạn đó

Nên nghe với tốc độ bình thường, đừng bấm dừng, nói không được thì bỏ qua

Chỉ nói, không nghĩ ngợi là nó nghĩa gì, tại sao lại nói vậy

2. Nghe lần 2: Nghe từng câu để HIỂU NGHĨA

Nói nhái theo từng câu, lúc này không cần để ý về phần ngữ điệu nhiều. Nếu không nghe kịp có thể nghe với tốc độ chậm hơn (cỡ 1.25 ở Youtube. Đó là lí do mình khuyến khích các bạn nghe ở Youtube vì dễ dàng điều chỉnh tốc độ)

Khi nghe lần 1 bạn sẽ biết mình không nghe ra chữ nào, không hiểu chỗ nào thì bạn sẽ tra nghĩa để hiểu ở lần 2.

Tra tất cả chỗ bạn chưa biết, ghi lại vô 1 cuốn tập

3. Nghe lần 3: Nghe từng câu để nhớ NGỮ ĐIỆU

Nói nhái từng câu và để ý phần ngữ điệu nhấn nhá

4. Nghe lần 4 trở lên: Nghe cả đoạn để THUỘC LÒNG  

Nói nhái theođể ý phần CẢM XÚC trong cách nói chuyện

Nói đi nói lại thật đúng ngữ điệu, thật đúng cảm xúc trong bài hội thoại

Tưởng tượng đang có người Nhật đứng phía trước mình và bắt chuyện với mình mà nói

Mình khuyến khích nghe ít nhất 10 lần, nhái theo đến khi nào thuộc như CHÁO, bật ra nói được mới thôi

5. Văn ôn võ luyện:

Ôn đi ôn lại cho đến khi đoạn hội thoại đó ăn sâu vào tiềm thức thì sẽ trở thành phản xạ, không cần nghĩ vẫn có thể nói ra

Trừ những người là thiên tài thì học 1 lần đã nhớ, chứ người thường như mình đều phải ôn đi ôn lại mới không quên. Nên ngày nào cũng nên ôn tập lại, nhai đi nhai lại, NÓI ĐI NÓI LẠI thì mới không quên và nhuần nhuyễn  

Khi mình nhớ tới nỗi nó mớ bằng tiếng Nhật thì chứng tỏ tiếng Nhật đã vào tiềm thức của mình rồi đó.

Kinh nghiệm thực tiễn của mình sau khi TỤNG tiếng Nhật liên tục trong 6 tháng với phương pháp trên.

6. Luyện nói trước gương để xem biểu cảm trên khuôn mặt:

Trong 1 năm đầu khi mình sang Nhật, nhiều khi làm cho người Nhật tụt hứng khi nói chuyện với mình do mình “rặn” hoài không ra chữ và nhăn mặt nhăn mày khi suy nghĩ

Người Nhật là chúa “Trông mặt bắt hình dong”, chuyện thảo mai lúc nào cũng phải mỉm cười với nụ cười công nghiệp được xem là thường thức. Chuyện này cũng dễ hiểu vì không ai thích nói chuyện với người mặt mày nhăn nhó cả.

Vì vậy, để tránh biểu cảm “nhăn nhó- có vẻ như khó ở” khi phải suy nghĩ, bạn nên luyện nói, vừa nói vừa cười để khuôn mặt, biểu cảm thật tự nhiên.

Nhớ đóng cửa và đừng cho ai thấy kẻo bị chửi là điên thì đừng đỗ thừa mình nhé 😉

7. Tự kiểm điểm bản thân:

Sau khi nói nên thu âm lại xem cách nói, cách phát âm, cách dùng từ của mình ổn chưa và sửa lại

Nên thường xuyên kiểm tra xem mình sai chỗ nào để sửa chữa kịp thời trong cách hành văn thì mới có thể tiến bộ

2/ Công cụ 2: Luyện bằng phim truyền hình, điện ảnh thời đại

Nên luyện cách này khi bạn đã luyện xong quyển Shadowing sơ cấp vì nếu không đủ từ vựng, không đủ trình nghe thì bạn rất dễ nản mà nản rồi là chỉ coi phim có phụ đề mà thôi

Mình khuyến khích nên luyện bằng phim thời đại vì mục đích của mình là học nói nên cần những ngữ cảnh, từ vựng thời đại.

Xem phim nhằm mục đích học tiếng nên bạn nên shadowing theo, ghi chú lại từ vựng chưa biết mà tra sau khi hết phim

Nên thuộc cách dùng từ, ngữ điệu, bối cảnh để có thể ứng dụng vào hội thoại của mình

Nên xem phim và có cuốn sổ ghi lại từ vựng, câu văn mình muốn học

Đừng nên xem phim vì giải trí thôi, mà nên dùng phim làm công cụ học tập trong lúc giải trí

Một tập phim nên xem trên 3 lần cho đến khi “thuộc lòng” hội thoại và bật ra nói được liền mà không cần suy nghĩ mới thôi

  • Lần 1: xem toàn bộ phim có KHÔNG phụ đề, để biết bản thân hiểu đến đâu, cái gì chưa hiểu.

           Khi đang xem, không hiểu chỉ ghi chú lại, không dừng phim mà nên xem tiếp

           Chỗ nào nhại được lời thoại thì cứ nhại, đừng sợ sai vì không ai bắt bẻ khi mình sai

  • Lần 2: xem lại phim lần 2, CÓ phụ đề để hiểu nghĩa, hiểu những chỗ mình sai

           Tuy nhiên, có nhiều trang sub phụ đề chưa chính xác được hết nên chỉ tham khảo phần phụ đề của sub mà thôi

          Mình khuyến khích các bạn tự tra cứu, tự ghi lại để hằng ngày tự ôn tập

           Nhại lại từng câu cho QUEN miệng

  • Lần 3: xem KHÔNG phụ đề và nhại theo toàn bộ lời thoại của phim
  • Lần 4 trở lên: nhại lại lời thoại của phim cho đến khi thuộc làu làu, nói giống y chang, không cần nghe diễn viên nói cũng có thể nói một cách chủ động

Nếu bạn làm theo cách này, xem 1 tập phim cũng mất 1-2 ngày, tuy nhiên, sau khi xem hết 1 bộ phim của Nhật ( thường từ 10-12 tập) thì mình chắc chắn trình nghe hiểu và hội thoại của bạn tiến bộ. Mình toàn tự luyện hội thoại như vậy và không tốn tiền đi học giao tiếp bao giờ.

Ⅲ. Bí kíp 3: Giao tiếp với người bản xứ

Nếu ở bí kíp 1, 2 là bí kíp giúp các bạn có 1 nền tảng và tự tin hơn thì bí kíp 3 này sẽ nơi để các bạn thực hành nhiều hơn những gì bạn đã luyện tập. Tựa như “nuôi quân trăm ngày, dùng quân 1 giờ” vậy

Nếu không làm tốt 1,2 thì ở bước 3 bạn rất dễ bối rối và đa phần bị khựng lại ở đây do thiếu tự tin, vốn từ, phản xạ

Mình khuyến khích các bạn nên có thật nhiều bạn người bản xứ và nói chuyện với họ hằng ngày

Và nói không đơn thuần là nói mà phải để ý xem họ nói sao, cách dùng từ, cách ậm ừ, cách nhấn nhá để bắt chước giống bước 1

Cứ mạnh dạn nói, đừng sợ sai.

Nhiều bạn nói không được vì không dám nói, sợ nói sai thì người ta sẽ cười.

Tuy nhiên, ai cũng phải vượt qua cảm giác, nỗi sợ này khi tập nói. Ai cũng sai, nhưng quan trọng, phải biết mình sai chỗ nào mà sửa thì mới tiến bộ.

Còn giấu sai, giấu dở thì sẽ luôn “giậm chân tại chỗ”

Các bạn có thể xem các bài viết khác để nâng cao kĩ năng giao tiếp bên dưới:

Ⅳ. BÍ KÍP 4: Khiêm tốn và học hỏi không ngừng để nói HAY:

Vậy nói HAY tại sao liên quan đến việc khiêm khốn?

Vì cách nói chuyện kiểu Nhật là tự ĐẠP mình xuống để NÂNG người khác lên và không thích cách nói chuyện kiểu BỀ TRÊN (上の目線). Nên nếu ai không khiêm tốn thì sẽ KHÓ học được cách nói HAY theo kiểu Nhật, mở miệng ra sẽ dễ khuyên bảo, giáo huấn, dạy đời hay đơn thuần là hạ bệ, chê bai đối phương.

Nhiều bạn có N1 nhưng vẫn chưa học được tinh thần này nên nói chuyện rất “khó nghe”

Nếu các bạn để ý thì sẽ thấy có nhiều người Nhật nói chuyện cũng không HAY, thậm chí là vô duyên, thô lỗ v.v…

Ngoài việc khiêm tốn còn nhiều yếu tố khác ảnh hưởng như không biết cách trình bày vấn đề, quan sát đối phương và hàng đống kĩ năng khác v.v….

Nói HAY cần sự khiêm tốn để nói chuyện đúng phong cách Nhật, cần sự học hỏi không ngừng để học thêm vốn từ, học thêm cách trình bày đễ hiểu, logic, học thêm kĩ năng giao tiếp.

Vì ngôn ngữ không đơn thuần chỉ trên con chữ mà còn ảnh hưởng bởi thái độ của bản thân với đối phương, ngữ điệu, cách thể hiện bản thân …

Nói đã khó, nói HAY còn khó hơn.

Mình chia sẻ với các bạn một vài công cụ giúp nói HAY nhé!

1/ Công cụ 1: Sách

Nếu bạn nào có N2, N1 vẫn thấy mình nói kém thì nên luyện lại bí kíp 1,2,3 cho vững nền tảng. Nhất là luyện cuốn sách Shadowing sơ cấp.

Sau khi vững nền tảng NÓI, các bạn luyện thêm cuốn Shadowing trung- thượng cấp, cách luyện tương tự như bí kíp 2 mình đã đề cập bên trên. Nên luyện cuốn này song song với công cụ 2

Bạn có thể mua sách ở trang này

2/ Công cụ 2: Youtuber được yêu thích, Ted Talk Nhật, chương trình thực tế, bản tin thời sự…

Các bạn nên xem các Youtuber, chương trình thực tế, bản tin thời sự … những gì có kèm âm thanh và hình ảnh.

Sử dụng công cụ này các bạn sẽ có thêm vốn từ xã hội và hiểu tư duy, cách trình bày vấn đề logic kiểu Nhật, nói sao cho HAY, cho người khác thấy thú vị và dễ hiểu…

Mình khuyến khích bạn xem những trang có thể tua đi tua lại, điều chỉnh tốc độ nói

Cách luyện như mình đề cập ở phần luyện phim ở bí kíp 2

Quan trọng không phải số lượng video bạn xem mà ở chính CHẤT LƯỢNG ở việc bạn xem, luyện NÓI theo, ghi chú lại để ôn tập và ứng dụng như thế nào.

Sau khi xem 1 video trên Youtube mình thường tự rút ra cách trình bày vấn đề của người nói, tại sao lại được thích, tại sao lại bị chỉ trích, người chỉ trích sẽ nói ra sao, khen ngợi như thế nào, cái gì là thú vị, cái gì là vô duyên v.v…

Thà chỉ xem và thuộc làu làu, ứng dụng được tất cả các câu trong 1 Video còn hơn xem 10 video nhưng không thuộc được gì, chỉ xem cho có.

Xem các kênh Youtube mình đề xuất ở những bài viết này:

  1. 5 kênh Youtube nên xem mùa dịch
  2. 5 kênh Youtube dành cho MẸ BỈM SỮA và phiên dịch viên

Ⅴ. BÍ KÍP 5: Đọc thật nhiều

Sách về văn hoá, tiểu thuyết trinh thám, sách dạy tư duy, tản văn v.v… gì cũng được, nên đọc ít nhất 10 cuốn sách bằng tiếng Nhật

Người nói HAY là người đủ vốn từ, đủ kiến thức, đủ sâu sắc, đủ trải nghiệm, đủ khiêm tốn

Có những trải nghiệm tự mình trải qua, nhưng có những trải nghiệm có được từ việc đọc– học từ người khác

Có 1 anh “trùm” phiên dịch ở Việt Nam mà mình biết thuộc cả 2 quyển từ điển quốc ngữ tiếng Nhật, quốc ngữ tiếng Việt và rất nhiều tiểu thuyết bằng tiếng Nhật.

Khi ta đọc và đã có khả năng phản xạ từ bí kíp 1,2,3 sẽ giúp ta đủ TẦM để nói HAY hơn

Bản thân mình, mình đọc sách từ năm 2008, lúc đầu rất khó vì mình thấy con chữ đã “nhức mắt” chỉ thích đọc truyện tranh cho nhanh- gọn- lẹ.

Nhưng sau 1 quá trình đọc sách ở nhiều thể loại, mình thấy khả năng trình bày vấn đề khi nói, viết của mình khá hơn.

Xem các quyển sách mình gợi ý đọc ở các bài bên dưới:

  1. 10 quyển sách nâng cao kĩ năng nên đọc ( Phần 1)
  2. 10 quyển sách nâng cao kĩ năng nên đọc ( Phần 2)

Nếu bạn thấy khó đọc sách dày thì đọc thử tản văn tiếng Việt ngăn ngắn trước, từ từ nâng level lên bằng cách đọc vài trang sách mong mỏng tiếng Việt mỗi ngày, rồi sau đó chuyển sang sách tiếng Nhật sẽ đỡ ngán hơn.

Quan trọng vẫn là mỗi ngày đọc một ít để có thói quen đọc, để tâm những gì mình đọc, biến kiến thức, trải nghiệm của người khác thành của mình

*** Lời bình:

Kết hợp nhuần nhuyễn bí kíp 1,2,3 sẽ giúp bạn nói GIỎI.

Kết hợp nhuần nhuyễn cả 5 bí kíp sẽ giúp bạn nói HAY, giúp bạn ĐỦ nền tảng để trở thành phiên dịch chuyên nghiệp, sử dụng ngôn ngữ làm công cụ để học hỏi và thăng tiến.

Để nói giỏi cần rèn luyện ít nhất 2 năm, để nói hay cần rèn luyện trên 3 năm và học hỏi không ngừng. Giống như các phần mềm và hệ điều hành vậy, luôn không ngừng nâng cấp để không bị lỗi thời và tụt hâu.

Bất cứ chuyện gì, muốn giỏi cần 1 quá trình rèn luyện không ngừng trong 1 khoảng thời gian dài, tiếng Nhật cũng vậy.

Quan trọng là đừng lên gân quá trớn ngay từ đầu mà nên làm mỗi ngày một ít và đều đặn thì mới có kết quả

Để học giỏi tiếng Nhật, bạn cần kiên nhẫn

Để NÓI giỏi tiếng Nhật, bạn cần kiên nhẫn gấp 10 lần

Chúc các bạn không những nói giỏi mà còn nói HAY và có duyên

********

Miiko

18.04.2020

********

Bài viết thuộc bản quyền của trang miikochan.blog

Like, share tự nhiên và góp ý để mình hoàn thiện hơn nhen

********

Vui lòng không REUP, sao chép, chỉnh sửa để post lại với mọi hình thức

Xin cảm ơn

Xem các bài về review khác:

  1. 8 kênh Youtube review sách
  2. 3 App đọc sách
  3. 5 kênh Youtube nên xem
  4. 5 từ điển mạng nên dùng
  5. 8 trang facebook chính thống nên theo dõi
  6. 10 sách kĩ năng nên đọc
  7. 3 kênh Youtube của nghệ sĩ
  8. 5 trang xem phim Nhật miễn phí

Xem các bài khác về Bí kíp biên phiên dịch giỏi bên dưới:

Advertisements

Đăng bởi miikochan88888

Mùa hoa rơi em một mình đứng đó Nén đau thương chết lặng nhớ về anh